Ana Sayfa / Sözlük / Böbrek ( Kidney) Nedir ?
böbrek

Böbrek ( Kidney) Nedir ?

Karın boşluğunun arka tarafında omurganın iki yanında yer edinen bir çift organ.

Böbrekler, omurgalılarda bulunan fasulye biçiminde boşaltım organlarıdır. 13 cm boyuna kadar olabilen böbrekler, boşaltım sisteminin bir bölümünü oluştururlar. Bu organlar, başta üre olmak üzere atıkları kandan süzer ve onları su ile birlikte idrar olarak boşaltırlar.

 

Böbreklerin hayatımızdaki yeri nedir?

Böbreklerin hayatımızdaki yeri nedir?

Bel bölgesinde omurganın her iki yanındaki iki organ fasulyeye benziyor ancak çok önemli işlevleri var. Bir böbrek bile sağlıklı ve iyi bakılmışsa vücudun ihtiyaçlarını karşılamaya yeterlidir.

Böbreklerin görevleri nelerdir?

Böbreklerin en önemli sorumluluklarından biri ağızdan idrarla aldığımız besinlerle sindirilen bazı zararlı ve atık ürünlerin dışarı atılmasıdır.
Diğerleri aşağıdaki gibidir:
  • Vücudumuzda belirli minerallerin ve suyun dengesini sağlar.
  • Çeşitli hormonlar salgılarlar. Bunlardan biri, tansiyonumuzu dengeleyebilen renin adlı bir hormondur. Diğer bir hormon ise kemik iliğini uyaran ve kan bileşenlerinin üretimini sağlayan eritropoietindir.
  • Kandaki kalsiyum-fosfor oranını dengeler ve insan cildinde güneş ışığının ürettiği D vitaminini emerek insan cildinin sağlıklı bir kemik yapısına sahip olmasına yardımcı olur.

Böbrek yetmezliği nedir?

Böbreğin herhangi bir sebeple görevini yerine getirememesine denir ve iki çeşit böbrek yetmezliği vardır.

       Akut Böbrek Yetmezliği

Ani bir olay sonrasında meydana gelir. Erken tedavi edilirse iyileşebilir.

  • Ani tansiyon düşüklüğü (kanama, şiddetli ishal, su almadan aşırı terleme vs.)
  • Böbrek iltihapları
  • Büyük ameliyatlar sonrası
  • İlaç alerjileri
  • Zehirlenmeler
  • Geniş yanıklar sonrası
  • İdrar yollarında tıkanıklık (taş gibi) sonrası

       Kronik Böbrek Yetmezliği

  • Uzun zamanda meydana gelir ve geriye dönüşü yoktur.
  • Diyabet (Şeker Hastalığı)
  • Tansiyon yüksekliği
  • Glomerülonefrit
  • Polikistik böbrek hastalığı
  • Amiloidozis
  • Tübülointerstisyel nefrit
  • Böbreğin damarsal hastalıkları
  • Diğer hastalıklar ve sebebi bilinmeyen nedenler

Böbrek yetmezliğinin belirtileri nelerdir?

  • Halsizlik
  • Bulantı-kusma-iştahsızlık
  • Vücutta su ve tuz birikimine bağlı ödem
  • Tansiyon yüksekliği
  • Uyku hali-dalgınlık
  • Kaşıntı
  • Ciltte renk değişikliği
  • Çocuklarda büyüme ve gelişme geriliği

Böbrek yetmezliğinin tedavisi nasıl yapılır?

Hemodiyaliz

Haftada 2-3 gün 4’er saatlik tedavi şeklidir. Diyaliz olabilmek için hasta bir diyaliz merkezine gitmek zorundadır. Bir damar erişim yoluna (fistül veya kalıcı katater) ihtiyaç vardır.

Periton diyalizi

Periton zarı; karnımızın içindeki organların üstünü çepeçevre saran ve karın duvarını içerden saran zardır. Karın duvarı ile organlar arasında kalan boşluğa periton diyaliz katateri yerleştirilir ve bunun aracılığıyla yapılır. Periton diyalizi iki çeşittir.

Sürekli ayaktan periton diyaliz

Özel periton diyaliz sıvısı vücuda verilir 6 saat bekletilir. Sonra yeni bir torba açılır önce diyaliz yapmış olan sıvı karından boşaltılır, dolu olan torbası yüksek bir yere asılır ve içindeki sıvı karna doldurulur. Bağlantı ayrılır kataterin ucu temiz bir kapakla kapatılır ve hasta normal yaşantısına devam eder. Bu işlem boşaltım, dolum ve bekleme olarak üç safhadan oluşur.

Aletli periton diyalizi

Evde makine yardımıyla yapılan periton diyalizidir. Hasta yatmadan önce set ve solüsyon torbalarını makineye yerleştirir. Makine hasta uyurken programlandığı şekilde 9-12 saat diyaliz yapar. Sabah olunca hasta makineden ayrılır ve günlük yaşantısına devam eder.

Böbrek nakli

Böbrek nakli canlı ya da kadavra vericiden yapılır. Hasta ve vericisi detaylı incelenir, hazırlanır ve uygun şartlar olduğunda yapılır. Nakil sonrası böbrek reddi yaşanmaz ise hasta diyalize girmeden ilaçlar kullanarak yaşamına devam eder.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir